فرمول محاسبه BMI چیست؟
وزنتان را به کیلوگرم بر مجذور قدتان به متر تقسیم میکنید. همین یک تقسیم ساده، مستقل از سن و جنسیت، عددی میسازد که با آن میشود وزن آدمهایی با قدهای متفاوت را کنار هم گذاشت.
BMI = وزن (کیلوگرم) ÷ قد² (متر)
قدتان را اگر به سانتیمتر میدانید، اول بر ۱۰۰ تقسیم کنید تا به متر برسد.
مثلاً کسی با قد ۱۷۰ سانتیمتر و وزن ۷۰ کیلوگرم: ۱٫۷ ضربدر ۱٫۷ میشود ۲٫۸۹، و ۷۰ تقسیم بر ۲٫۸۹ میشود حدود ۲۴٫۲ — یعنی داخل محدودهٔ وزن سالم.
جدول طبقهبندی BMI
سازمان جهانی بهداشت این محدودهها را برای بزرگسالان تعریف کرده. حواستان باشد این مرزها قراردادیاند؛ یک دهم واحد اینطرف یا آنطرفِ یک مرز، عملاً هیچ تفاوتی در سلامت شما نمیسازد.
| دسته | محدودهٔ BMI |
|---|---|
| کموزن | کمتر از ۱۸٫۵ |
| وزن سالم | ۱۸٫۵ تا ۲۴٫۹ |
| اضافهوزن | ۲۵ تا ۲۹٫۹ |
| چاقی درجه ۱ | ۳۰ تا ۳۴٫۹ |
| چاقی درجه ۲ | ۳۵ تا ۳۹٫۹ |
| چاقی درجه ۳ | ۴۰ و بالاتر |
محدودهها بر اساس طبقهبندی بزرگسالان سازمان جهانی بهداشت (WHO).
این عدد چه چیزی را نمیگوید
BMI یک ابزار غربالگری جمعیتی است، نه سنجش سلامت یک نفر. فقط دو عدد میگیرد و خیلی از چیزهایی را که واقعاً مهماند اصلاً نمیبیند. اگر عددی که دیدید نگرانتان کرد، این بخش را حتماً بخوانید.
عضله را از چربی تشخیص نمیدهد
عضله از چربی چگالتر است. کسی که مرتب تمرین قدرتی میکند و چربی بدنش پایین است ممکن است BMI بالای ۲۵ بگیرد، در حالی که ترکیب بدنش کاملاً سالم است.
نمیداند چربی کجای بدن جمع شده
چربی دور شکم داستانش با چربی پخششده در باسن و ران فرق دارد، ولی هر دو در BMI یک عدد میسازند. نسبت دور کمر به قد — که همین بالا در بخش سنجشهای تکمیلی حساب میشود — این تفاوت را نشان میدهد.
برای کودکان و نوجوانان جواب نمیدهد
زیر ۱۸ سال بدن در حال رشد است و ترکیبش مدام عوض میشود. بهجای این محدودهها از منحنیهای صدک بر پایهٔ سن و جنس استفاده میشود و تفسیرش کار پزشک است.
در بارداری و شیردهی کاربردی ندارد
افزایش وزن این دوره طبیعی و لازم است. محدودههای بالا اینجا معنایی ندارند و روند وزن را باید با پزشک یا ماما دنبال کرد.
در سالمندی کمتر دقیق است
با بالا رفتن سن، تودهٔ عضلانی کم و چربی زیاد میشود بدون اینکه لزوماً عدد ترازو تکان بخورد. BMI ثابت میماند در حالی که ترکیب بدن عوض شده.
یک عدد، کل ماجرا نیست
فشار خون، قند و چربی خون، کیفیت خواب، میزان تحرک و الگوی غذایی هرکدام دربارهٔ سلامت شما بیشتر از این نسبت حرف دارند.
سوالهای پرتکرار دربارهٔ BMI
BMI نرمال چند است؟
برای بزرگسالان، ۱۸٫۵ تا ۲۴٫۹ وزن سالم حساب میشود. کمتر از ۱۸٫۵ کموزن، ۲۵ تا ۲۹٫۹ اضافهوزن، و ۳۰ به بالا در دستههای چاقی قرار میگیرد. این محدودهها برای زیر ۱۸ سال و دوران بارداری کاربرد ندارند.
BMI زن و مرد با هم فرق دارد؟
نه. فرمول و محدودهها برای هر دو یکی است. اما درصد چربی بدن در زنان بهطور طبیعی بالاتر است، پس دو نفر با BMI یکسان میتوانند ترکیب بدنی کاملاً متفاوتی داشته باشند.
وزن ایدهآل من چقدر است؟
بهجای یک عدد، یک محدوده دارید: وزنی که BMI شما را بین ۱۸٫۵ و ۲۴٫۹ نگه دارد. این محاسبهگر همان محدوده را بر اساس قدتان نشان میدهد. مثلاً در قد ۱۷۰ سانتیمتر، حدود ۵۳٫۵ تا ۷۲ کیلوگرم.
اگر ورزشکار باشم چه؟
اگر تمرین قدرتی منظم دارید، BMI احتمالاً وضعیت شما را بدتر از آنچه هست نشان میدهد، چون عضله را مثل چربی حساب میکند. در این حالت نسبت دور کمر به قد یا سنجش مستقیم ترکیب بدن معیار بهتری است.
روزی چند کالری نیاز دارم؟
بستگی دارد به قد، وزن، سن، جنسیت، میزان فعالیت و هدفتان. همین بالا بخش «کالری روزانهام چقدر است؟» را باز کنید تا با فرمول میفلین-سنتجئور حساب شود. اگر میخواهید بدانید پشت این عدد چه میگذرد، راهنمای کامل کالری روزانه را بخوانید.
اندازههای من ذخیره میشود؟
نه. کل محاسبه داخل مرورگر خودتان انجام میشود و هیچ عددی به سرور نمیرود. اگر روی ساخت برنامه بزنید، اندازهها فقط روی همان دستگاه میمانند تا فرم ثبتنام برایتان پر شود.